Τα «όχι» αφορούν την άρνηση των συμμάχων των ΗΠΑ να παράσχουν στρατιωτική βοήθεια στον πόλεμο με το Ιράν, ειδικά όσον αφορά την επιχείρηση για τη διάνοιξη των Στενών του Ορμούζ.
Οι εξελίξεις (Μάρτιος 2026) δείχνουν μια πρωτοφανή απομόνωση του Τραμπ στο συγκεκριμένο μέτωπο:
Το Τελεσίγραφο του Τραμπ: Ο πρόεδρος Τραμπ προειδοποίησε στις 15 Μαρτίου 2026 ότι το ΝΑΤΟ θα έχει ένα «πολύ κακό μέλλον» εάν οι σύμμαχοι δεν βοηθήσουν στην αστυνόμευση των Στενών, όπου το Ιράν έχει μπλοκάρει τη ροή του πετρελαίου.
Η Μαζική Άρνηση της Ευρώπης:
Γερμανία: Ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς δήλωσε κατηγορηματικά: «Δεν είναι δικός μας πόλεμος», τονίζοντας ότι το ΝΑΤΟ είναι αμυντική συμμαχία και δεν έχει εντολή για τέτοια επέμβαση.
Ηνωμένο Βασίλειο: Ο πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ απέρριψε μια αποστολή υπό το ΝΑΤΟ, δηλώνοντας ότι το Λονδίνο δεν θα παρασυρθεί σε έναν «ευρύτερο πόλεμο».
Ιταλία & Ισπανία: Και οι δύο χώρες αρνήθηκαν τη συμμετοχή, με την Ισπανία να δηλώνει ότι ο στόχος πρέπει να είναι ο άμεσος τερματισμός του πολέμου και όχι η κλιμάκωση.
Άλλες χώρες: Η Ελλάδα, η Πολωνία, η Νορβηγία και η Σουηδία έχουν επίσης κρατήσει αποστάσεις από οποιαδήποτε στρατιωτική ανάμειξη.
Η Δυσαρέσκεια του Τραμπ: Ο Τραμπ εμφανίστηκε ιδιαίτερα ενοχλημένος, κατηγορώντας τους συμμάχους για «αχαριστία» μετά από δεκαετίες αμερικανικής προστασίας, ενώ δήλωσε ειρωνικά ότι «δεν χρειαζόμαστε κανέναν» επειδή οι ΗΠΑ είναι η ισχυρότερη δύναμη.
Συμφέροντα Κίνας: Οξύμωρο παραμένει το γεγονός ότι ο Τραμπ κάλεσε και την Κίνα να βοηθήσει, με το επιχείρημα ότι το 90% του πετρελαίου της περνά από τα Στενά, αλλά η Κίνα αρνείται να συνεργαστεί όσο παραμένουν οι απειλές για δασμούς.
Αυτή η συσσώρευση αρνήσεων δημιουργεί ένα τεράστιο ρήγμα, καθώς ο Τραμπ θεωρεί ότι οι σύμμαχοι επωφελούνται από την ασφάλεια που παρέχουν οι ΗΠΑ χωρίς να προσφέρουν το ανάλογο τίμημα στον πόλεμο κατά του Ιράν.
Αντίσταση στους Δασμούς: Οκτώ ευρωπαϊκές χώρες που απειλούνται με δασμούς από την κυβέρνηση Τραμπ δηλώνουν «ενωμένες» στην απόφασή τους να αντιδράσουν, αρνούμενες να υποκύψουν στις πιέσεις χωρίς αντίποινα.
Στο εσωτερικό του Λευκού Οίκου παρατηρείται έντονη διαμάχη μεταξύ συμβούλων για τη συνέχιση ή όχι της εμπλοκής των ΗΠΑ σε πολεμικές συρράξεις, με διαφορετικές πτέρυγες να λένε «όχι» σε διαφορετικές στρατηγικές.
Συνοπτικά, ο Τραμπ αντιμετωπίζει ένα «τείχος» αρνήσεων από παραδοσιακούς συμμάχους, οι οποίοι διαφοροποιούνται από την εξωτερική του πολιτική και την οικονομική του ατζέντα (δασμοί).
Οι σχέσεις των ΗΠΑ με τους Ευρωπαίους συμμάχους είναι εξαιρετικά τεταμένες λόγω των πρόσφατων απαιτήσεων και απειλών του Ντόναλντ Τραμπ.
Τα κύρια σημεία που προκαλούν ανησυχία για το μέλλον της συμμαχίας είναι:
Τελεσίγραφο για τα Στενά του Ορμούζ: Στις 15-16 Μαρτίου 2026, ο Τραμπ προειδοποίησε ότι το ΝΑΤΟ θα έχει «πολύ κακό μέλλον» εάν οι σύμμαχοι δεν στείλουν ναυτικές δυνάμεις για να βοηθήσουν τις ΗΠΑ στον πόλεμο κατά του Ιράν και στη διάνοιξη των στενών.
Άρνηση της Ευρώπης: Οι μεγάλες ευρωπαϊκές δυνάμεις (Γερμανία, Ηνωμένο Βασίλειο, Γαλλία, Ιταλία) απέρριψαν το αίτημα, δηλώνοντας ότι «αυτός δεν είναι δικός μας πόλεμος» και ότι το ΝΑΤΟ είναι αμυντική συμμαχία, όχι συμμαχία επέμβασης.
Η Κρίση της Γροιλανδίας: Οι προσπάθειες του Τραμπ να αποκτήσει τη Γροιλανδία από τη Δανία έχουν οδηγήσει σε δηλώσεις ότι μια τέτοια κίνηση θα σήμαινε το τέλος του ΝΑΤΟ.
Νομικά Εμπόδια: Παρά τη ρητορική του, ο Τραμπ δεν μπορεί νομικά να αποσύρει τις ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ χωρίς την έγκριση των δύο τρίτων της Γερουσίας, βάσει νόμου του 2024. Ωστόσο, αναλυτές φοβούνται μια «de facto» διάλυση, όπου οι ΗΠΑ απλώς θα σταματήσουν να ανταποκρίνονται στις υποχρεώσεις τους (όπως το Άρθρο 5).
Ευρωπαϊκή Αυτονομία: Λόγω αυτής της αβεβαιότητας, πολλές ευρωπαϊκές χώρες έχουν ξεκινήσει διαδικασίες «αποδέσμευσης» (de-risking) από την αμερικανική προστασία, μειώνοντας π.χ. τις παραγγελίες μαχητικών F-35 και ενισχύοντας τη δική τους αμυντική βιομηχανία.
Πώς ο πόλεμος επηρεάζει τα συμφέροντα της Κίνας:
Ενεργειακή Ασφάλεια: Η Κίνα είναι ο μεγαλύτερος εισαγωγέας πετρελαίου παγκοσμίως, με το 40% των εισαγωγών της να διέρχεται από τα Στενά του Ορμούζ. Ο πόλεμος απειλεί άμεσα αυτή τη ροή, αν και το Πεκίνο έχει προνοήσει δημιουργώντας στρατηγικά αποθέματα περίπου 1,4 δισεκατομμυρίων βαρελιών.
Οικονομικό Πλήγμα: Το Ιράν αποτελεί βασικό εταίρο της Κίνας στην περιοχή, απορροφώντας το 75% των εξαγωγών του προς το Πεκίνο (κυρίως πετρέλαιο σε χαμηλές τιμές). Η αποσταθεροποίηση του Ιράν υπονομεύει τις κινεζικές επενδύσεις ύψους 400 δισεκατομμυρίων δολαρίων που προβλέπονταν στη στρατηγική τους συμφωνία.
Γεωπολιτική Απομόνωση: Το Ιράν θεωρείται μέρος ενός ανεπίσημου «Άξονα Αυταρχισμού» (μαζί με Ρωσία και Βόρεια Κορέα) που αμφισβητεί την αμερικανική κυριαρχία. Μια ήττα ή αλλαγή καθεστώτος στην Τεχεράνη θα στερούσε από την Κίνα έναν κρίσιμο σύμμαχο στη Μέση Ανατολή.
Πίεση μέσω των Στενών: Ο Πρόεδρος Τραμπ πιέζει την Κίνα να στείλει πολεμικά πλοία για τη φύλαξη των Στενών, μεταφέροντας το βάρος της ασφάλειας (και το ρίσκο της σύγκρουσης) στους εισαγωγείς πετρελαίου.
Η Στάση της Κίνας:
Παρά την πίεση, η Κίνα παραμένει «προσεκτικός παρατηρητής». Καταδικάζει τις επιθέσεις ως παραβίαση της κυριαρχίας, αλλά αποφεύγει την άμεση στρατιωτική εμπλοκή για να μη δώσει αφορμή για περαιτέρω κλιμάκωση που θα μπορούσε να οδηγήσει σε έναν Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο.
Εν ολίγοις, ενώ ο πόλεμος πλήττει τα άμεσα οικονομικά συμφέροντα της Κίνας, το Πεκίνο φαίνεται να επιλέγει τη διπλωματική οδό και την οικονομική θωράκιση, θεωρώντας ότι μια στρατιωτική συμμετοχή θα εξυπηρετούσε ακριβώς το αμερικανικό σχέδιο για την εμπλοκή της σε μια φθοροποιό σύγκρουση.
Η Πολιτική Κατάσταση στο Κογκρέσο (Μάρτιος 2026)
Οι Ρεπουμπλικάνοι διατηρούν αυτή τη στιγμή οριακές πλειοψηφίες και στα δύο σώματα:
Γερουσία: 53 έδρες έναντι 47 των Δημοκρατικών (συμπεριλαμβανομένων των ανεξάρτητων).
Βουλή των Αντιπροσώπων: 218 έδρες έναντι 214 των Δημοκρατικών, με τρεις κενές έδρες.
Επιπτώσεις του Πολέμου στο Ιράν
Ο πόλεμος ("Operation Epic Fury") έχει δημιουργήσει ένα ασταθές πολιτικό σκηνικό:
Πτωτική Δημοτικότητα: Η έγκριση του Τραμπ για τον χειρισμό του Ιράν κυμαίνεται στο 39%, ενώ η συνολική δημοτικότητά του έχει υποχωρήσει ελαφρά.
Συνοπτικά, αν ο πόλεμος παραταθεί χωρίς ξεκάθαρη επιτυχία ή αν οδηγήσει σε περαιτέρω αύξηση του πληθωρισμού, ο κίνδυνος να χάσει ο Τραμπ τον έλεγχο και των δύο σωμάτων είναι υπαρκτός και εντεινόμενος.
Προσθήκη νέου σχολίου